ఫోటో: Sarvajanik Puralekh / Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0 (క్రాప్ చేయబడింది)
తెలుగు
పెద్ద జలవిద్యుత్తుతో కలిపి భారత స్థాపిత పునరుత్పాదక సామర్థ్యం 2026 సెప్టెంబర్ 30 నాటికి 299.25 GW; ఏప్రిల్ నుంచి సెప్టెంబర్ మధ్య 24.56 GW చేరిందని కొత్త, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ గణాంకాలను Energetica India నివేదించింది. అణు విద్యుత్తును కలిపితే శిలాజేతర సామర్థ్యం జూలై 31న 300 GWను దాటిందని మంత్రిత్వ శాఖ ఆగస్టు 9 విడుదలలో తెలిపింది.
భారత స్థాపిత పునరుత్పాదక ఇంధన సామర్థ్యం 2026 సెప్టెంబర్ 30 నాటికి 299.25 GW అని కొత్త, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ (MNRE) గణాంకాలను అక్టోబర్ 14న Energetica India నివేదించింది. ఒక గిగావాట్ (GW) అంటే 1,000 మెగావాట్లు. ఈ మొత్తంలో 24.56 GW, 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరం మొదటి అర్ధభాగమైన ఏప్రిల్ నుంచి ఆరు నెలల్లో ఏర్పాటైంది.
మంత్రిత్వ శాఖ పెద్ద జలవిద్యుత్తును పునరుత్పాదకంగా లెక్కిస్తుంది, అణు విద్యుత్తును లెక్కించదు. అందువల్ల ఈ లెక్క, అన్ని శిలాజేతర వనరులనూ కలిపి ఆగస్టులో ప్రకటించిన 300 GW మైలురాయి కంటే ఇరుకైనది. రెండూ వాటి తేదీలతో కింద ఉన్నాయి. 2026 అక్టోబర్ 29 నాటికి, ఈ వ్యాసం కోసం దొరికిన తాజా MNRE పట్టిక సెప్టెంబర్ 30 నాటిది.
299.25 GWలో ఏమేం ఉన్నాయి
MNRE పట్టిక ఆధారంగా Energetica ఇచ్చిన నివేదికలో మూడు పెద్ద భాగాలు ఉన్నాయి: సౌరశక్తి 171.05 GW, పవన శక్తి 59.20 GW, పెద్ద జలవిద్యుత్తు 52.06 GW. మొత్తంలో సౌరశక్తి వాటా సుమారు 57 శాతం; 2026 జూన్ 30 నాటి 162.15 GW నుంచి ఇది పెరిగింది, ఈ సంఖ్యను మంత్రి జూలై 22న లోక్‌సభకు చెప్పారు. మిగిలినది, సాధారణ తీసివేత ప్రకారం సుమారు 16.9 GW, బయో-విద్యుత్తు, చిన్న జలవిద్యుత్తు. 2026 ఏప్రిల్ 8 నాటి PIB విడుదల మార్చిలో వాటిని 11.75 GW, 5.17 GWగా లెక్కించింది.
సౌరశక్తి భూమిపై ఏర్పాటైన ప్లాంట్లు 125.65 GW, గ్రిడ్‌కు అనుసంధానమైన రూఫ్‌టాప్ వ్యవస్థలు 33.41 GW, పవన-సౌర హైబ్రిడ్ ప్లాంట్లలో సౌర భాగం 5.36 GW, గ్రిడ్‌తో అనుసంధానం లేని వ్యవస్థలు 6.63 GWగా విడిపోతుంది. ఆ వర్గాలను ఏడాదివారీగా అనుసరించి, తయారీ వైపును కూడా చెప్పేది సౌర సామర్థ్యం వ్యాసం.
ఆరు నెలలు, 24.56 GW
ఏప్రిల్ నుంచి సెప్టెంబర్ మధ్య చేరికలు సౌరశక్తి 20.79 GW, పవన శక్తి 3.11 GW, పెద్ద జలవిద్యుత్తు 650 MW. సెప్టెంబర్ నెలలోనే 3,692 MW చేరింది; అందులో 3,011 MW సౌరశక్తి, 681 MW పవన శక్తి. పోలిక కోసం, 2025-26 మొత్తంలో 44.61 GW సౌరశక్తి, 6.05 GW పవన శక్తి చేరాయి. ఒకే ఏడాదిలో అత్యధికమైన పవన శక్తి చేరిక ఇదేనని, ఆ ఏడాది చేరిన 55.29 GW శిలాజేతర సామర్థ్యం ఏ ఏడాదిలోనైనా అతి పెద్దదని మంత్రిత్వ శాఖ ఏప్రిల్ విడుదల చెబుతోంది.
అదే విడుదల సరిచూసుకునే వీలు కల్పిస్తోంది, ఎందుకంటే అది 2026 మార్చి స్థితిని ఇస్తోంది: సౌరశక్తి 150.26 GW, పవన శక్తి 56.09 GW, పెద్ద జలవిద్యుత్తు 51.41 GW, మొత్తం పునరుత్పాదకాలు 274.68 GW. ఆరు నెలల చేరికలను కలిపితే 171.05 GW, 59.20 GW, 52.06 GW, సుమారు 299.24 GW వస్తాయి. ఇవి సెప్టెంబర్ పట్టికతో సరిపోతున్నాయి, కాబట్టి చేరికలు, మొత్తం ఒకదానితో ఒకటి కుదురుతున్నాయి.
2014 మార్చిలో PIB పునరుత్పాదక సామర్థ్యాన్ని 76.38 GWగా పేర్కొంది; అప్పటి నుంచి ఈ వ్యాసపు లెక్క ప్రకారం ఆ మొత్తం సుమారు 3.9 రెట్లు పెరిగింది. సౌరశక్తి 2.82 GW నుంచి 171.05 GWకు, పవన శక్తి 21.04 GW నుంచి 59.20 GWకు చేరింది.
300 GW అంకెలు రెండు ఎందుకు ఉన్నాయి
కొత్త, పునరుత్పాదక ఇంధన శాఖ మంత్రి ప్రహ్లాద్ జోషి 2026 జూలై 24న శిలాజేతర సామర్థ్యం 297.36 GWకు పెరిగిందని, “రాబోయే రోజుల్లో” 300 GWను దాటుతుందని చెప్పారని The Tribune తెలిపింది. ఆ రేఖను దాటినట్లు ఆయన ఆగస్టు 6న CII ఇంధన సదస్సులో చెప్పారు; వివరాలను PIB ఆగస్టు 9న ప్రచురించింది.
మంత్రిత్వ శాఖ విడుదల 2026 జూలై 31 నాటికి 300.50 GWగా లెక్కించింది: సౌరశక్తి 164.59 GW, పవన శక్తి 58.14 GW, పెద్ద, చిన్న జలవిద్యుత్తు 57.24 GW, బయో-విద్యుత్తు 11.75 GW, అణు విద్యుత్తు 8.78 GW. ఇది భారత స్థాపిత విద్యుత్ సామర్థ్యమైన సుమారు 552 GWలో 54 శాతానికి పైగా అని, 2030 లక్ష్యమైన 500 GWలో 60 శాతానికి పైగా అని విడుదల పేర్కొంది.
పునరుత్పాదక లెక్కలో అణు విద్యుత్తు 8.78 GW లేదు; అందువల్ల అది సెప్టెంబర్ 30న 299.25 GWగా ఉండగా, శిలాజేతర లెక్క రెండు నెలల ముందే 300 GWను దాటింది. సెప్టెంబర్ సంఖ్యకు అణు విద్యుత్తును కలిపితే ఈ వ్యాసపు లెక్క ప్రకారం శిలాజేతర సామర్థ్యం 308.03 GW అవుతుంది. ఆ వర్గాన్ని మంత్రిత్వ శాఖ ఎలా నిర్వచిస్తుందో, 2014 నుంచి వాటా ఎలా మారిందో శిలాజేతర మైలురాయి వ్యాసం చెబుతుంది.
ప్లాంట్లు ఎక్కడ ఉన్నాయి
సెప్టెంబర్ 30 నాటి Energetica రాష్ట్రాల పట్టిక, మొత్తం పునరుత్పాదక సామర్థ్యంలో గుజరాత్‌ను 55,511 MWతో మొదటి స్థానంలో ఉంచింది; తర్వాత రాజస్థాన్ 51,596 MW, మహారాష్ట్ర 33,316 MW, తమిళనాడు 30,070 MW, కర్ణాటక సుమారు 28,213 MW.
సాంకేతికతను బట్టి ముందున్న రాష్ట్రాలు మారతాయి. సౌరశక్తిలో క్రమం: రాజస్థాన్ 45,121 MW, గుజరాత్ 36,235 MW, మహారాష్ట్ర 20,400 MW, తమిళనాడు 14,354 MW, కర్ణాటక 12,348 MW. పవన శక్తిలో: గుజరాత్ 17,044 MW, తమిళనాడు 12,335 MW, కర్ణాటక 8,974 MW, మహారాష్ట్ర 6,485 MW, రాజస్థాన్ 5,815 MW.
కొత్త సామర్థ్యం కూడా అవే రాష్ట్రాల్లో కేంద్రీకృతమైంది. 2026 జనవరి నుంచి సెప్టెంబర్ మధ్య చేరిన సౌర, పవన సామర్థ్యంలో గుజరాత్ వాటా సుమారు 12.9 GW, రాజస్థాన్ వాటా సుమారు 9 GW అని JMK Research లెక్కించింది. మహారాష్ట్ర సుమారు 3 GW చేర్చింది. తమిళనాడు, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లతో కలిపి మొదటి ఐదు రాష్ట్రాలు చేరికల్లో సుమారు 76 శాతం తీసుకున్నాయి.
JMK Research క్యాలెండర్ సంవత్సర దృష్టి
పైన ఉన్న MNRE పట్టిక ఏప్రిల్ నుంచి మార్చి వరకు ఉండే ఆర్థిక సంవత్సరం ప్రకారం నడుస్తుంది. JMK Research బదులుగా 2026 జనవరి నుంచి సెప్టెంబర్‌ను లెక్కిస్తుంది, కాబట్టి దాని మొత్తాలను మంత్రిత్వ శాఖ మొత్తాలకు కలపకూడదు. సౌర చేరికలు సుమారు 35.2 GW అని, 2025లోని అదే నెలలతో పోలిస్తే 19.5 శాతం ఎక్కువ అని అది చెబుతోంది. అందులో యుటిలిటీ స్థాయి ప్లాంట్లు సుమారు 24.4 GW, రూఫ్‌టాప్ సుమారు 9.8 GW, గ్రిడ్‌తో అనుసంధానం లేని, పంపిణీ వ్యవస్థలు సుమారు 1.04 GW.
JMK త్రైమాసిక గణాంకాల ప్రకారం యుటిలిటీ స్థాయి సౌరశక్తి మొదటి త్రైమాసికంలో 12.12 GW, రెండో త్రైమాసికంలో 6.87 GW, మూడో త్రైమాసికంలో 5.4 GW. తొమ్మిది నెలల మొత్తంలో రూఫ్‌టాప్ సౌరశక్తి మూడో త్రైమాసికంలో సుమారు 34 శాతం తీసుకుంది. సంచిత రూఫ్‌టాప్ సామర్థ్యం సుమారు 33.4 GWకు చేరింది; ఇది MNRE సంఖ్యతో సరిపోతుంది.
తొమ్మిది నెలల్లో పవన శక్తి సుమారు 4.69 GW చేరింది, ఏడాది క్రితంతో పోలిస్తే సుమారు 5.5 శాతం తక్కువ. 2026 చివరి త్రైమాసికంలో సౌర, పవన శక్తి మరో 10 నుంచి 12 GW చేరుతుందని JMK భావిస్తోంది. CII సదస్సులో PM సూర్య ఘర్ రూఫ్‌టాప్ పథకం 50 లక్షలకు పైగా కుటుంబాలను చేరిందని జోషి చెప్పారు. ఏర్పాట్ల లెక్కలు, సబ్సిడీ నిబంధనలు PM సూర్య ఘర్ వ్యాసంలో ఉన్నాయి.
ఇకపై ఏమిటి
లక్ష్యానికీ పురోగతికీ మధ్య అత్యంత స్పష్టమైన అంతరం పవన శక్తిలో ఉంది. 2026-27లో 7.5 నుంచి 8 GW పవన సామర్థ్యాన్ని MNRE ఆశిస్తోందని Industrial Info Resources సెప్టెంబర్ 30న నివేదించింది; ఆరు నెలల్లో చేరిన 3.11 GW ఆ పరిధిలో సుమారు 39 నుంచి 41 శాతం. ఆగస్టు 31 నాటికి సంచిత పవన సామర్థ్యం 58.52 GW.
సామర్థ్యం, సరఫరా చేసిన విద్యుత్తు వేర్వేరు కొలతలు. 2025-26లో భారత ఉత్పత్తిలో శిలాజేతర వనరులు 29.2 శాతం, అంటే 538.97 బిలియన్ యూనిట్లు అందించగా, స్థాపిత సామర్థ్యంలో వాటి వాటా 54 శాతానికి పైగా ఉందని PIB ఏప్రిల్ విడుదల చెబుతోంది.
2030 లక్ష్యమైన 500 GWతో పోలిస్తే, 308.03 GW శిలాజేతర లెక్క ఈ వ్యాసపు లెక్క ప్రకారం సుమారు 192 GW ఇంకా ఏర్పాటు చేయాల్సి ఉందని చూపుతోంది.
మూలాలు మరియు మరింత చదవడానికి
- PIB: India Ranks third globally in Renewable Energy Installed Capacity (Ministry of New and Renewable Energy, 8 April 2026)
- PIB: India Achieves Landmark 300 GW Non-Fossil Fuel Power Capacity (Ministry of New and Renewable Energy, 9 August 2026)
- Lok Sabha Starred Question No. 58, Growth in Solar Capacity (Ministry of New and Renewable Energy, answered 22 July 2026)
- Energetica India: India adds 3.69 GW RE capacity in September 2026, total addition in FY27 reaches 24.56 GW (14 October 2026)
- Energetica India: India crosses 300 GW of non-fossil fuel capacity, achieves over 60 percent of 2030 target (10 August 2026)
- JMK Research: India Added 35.2 GW of Solar and 4.69 GW of Wind Capacity in the First Nine Months of 2026 (9 October 2026)
- TaiyangNews: JMK, India Installed 35.2 GW Solar During 9M 2026
- News On AIR: India crosses 300 GW of installed non-fossil fuel power capacity (8 August 2026)
- Outlook Business (PTI): India crosses 300 GW non-fossil fuel capacity, on track to achieve 500 GW by 2030, Pralhad Joshi (6 August 2026)
- The Tribune: India to cross landmark 300 GW non-fossil fuel capacity soon, Union Minister Pralhad Joshi (24 July 2026)
- Industrial Info Resources: India targets 7.5 to 8 GW wind power capacity addition in FY2026-27 (30 September 2026)
ఈ వ్యాసం AI సాధనాల సహాయంతో పరిశోధించి రాయబడింది మరియు కచ్చితత్వం కోసం సవరించబడింది. ఇది సాధారణ సమాచారం మరియు చర్చ కోసం మాత్రమే, వృత్తిపరమైన సలహా కాదు. మా సంపాదకీయ ప్రమాణాలు మరియు నిరాకరణ చూడండి. తప్పు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి.
నచ్చిందా? తదుపరిది పొందండి.
ఒకసారి ఒక మంచి వ్యాసం, నేరుగా మీ ఇన్‌బాక్స్‌కు. స్పామ్ లేదు, ఎప్పుడైనా ఆపవచ్చు.
