अनुपर्णा रॉय यांच्या लव्हर्स इन द ब्लू नाइटला सप्टेंबर २०२६ मध्ये व्हेनिसमध्ये सर्वोत्कृष्ट आशियाई चित्रपटाचा नेटपॅक पुरस्कार मिळाला, आणि सेल्वी व बर्ड्स इन द डार्क या दोन भारतीय चित्रपटांना ऑक्टोबरमध्ये बुसानमध्ये पारितोषिके मिळाली

अनुपर्णा रॉय यांच्या लव्हर्स इन द ब्लू नाइट ला सप्टेंबर २०२६ मध्ये ८३ व्या व्हेनिस आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवात सर्वोत्कृष्ट आशियाई चित्रपटाचा नेटपॅक पुरस्कार मिळाला, असे १३ आणि १४ सप्टेंबरच्या वृत्तांत म्हटले आहे. हा रॉय यांचा दुसरा चित्रपट आहे आणि सलग दुसऱ्या वर्षी त्यांचा चित्रपट व्हेनिसमधून पारितोषिक घेऊन परतला आहे. एका महिन्यानंतर आणखी दोन भारतीय स्वतंत्र चित्रपटांनी दक्षिण कोरियातील ३१ व्या बुसान आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवात यश मिळवले: तमिळ नाट्यपट सेल्वी आणि पंजाबी बर्ड्स इन द डार्क.

व्हेनिसचे पारितोषिक आणि ते कोणी दिले

लव्हर्स इन द ब्लू नाइट ओरिझोंती या व्हेनिसमधील नवीन आणि स्वतंत्र चित्रपटांच्या विभागात दाखवला गेला. पीटीआयचा वृत्तसंदेश देणारे द प्रिंट म्हणते की तो तिथे ११ सप्टेंबर २०२६ रोजी प्रथम दाखवला गेला, विभागाच्या स्पर्धेतील तो एकमेव भारतीय चित्रपट होता, आणि त्याची स्पर्धा इतर १४ चित्रपटांशी होती.

नेटपॅक पारितोषिक नेटपॅकचे स्वतःचे परीक्षक मंडळ देते, जे महोत्सवाच्या स्वतःच्या परीक्षक मंडळांपासून वेगळे असते. महोत्सवाच्या संकेतस्थळावर त्याचे मुख्य पुरस्कार शनिवार १२ सप्टेंबर २०२६ रोजीच्या समारंभात जाहीर झाल्याचे दिले आहे. नेटपॅक म्हणजे नेटवर्क फॉर द प्रमोशन ऑफ एशियन सिनेमा. आशिया-युरोप फाउंडेशनचे कला पोर्टल कल्चर३६० म्हणते की ती १९९० मध्ये नवी दिल्लीत स्थापन झाली आणि तिचे मुख्यालय सिंगापूरमध्ये आहे. नेटपॅकचे स्वतःचे संकेतस्थळ स्वतःला आशियाई चित्रपटाचा शोध आणि प्रसार करणारे व्यासपीठ म्हणवते.

पीटीआयच्या वृत्तानुसार, नेटपॅक परीक्षक मंडळाने उपेक्षित जीवनांच्या आणि स्थलांतरित कामगारांच्या परस्परछेदी अनुभवांच्या संवेदनशील चित्रणाचे कौतुक केले, आणि रॉय यांच्या आत्मविश्वासपूर्ण चित्रपटनिर्मितीची तसेच विस्थापन, शहरी जगण्याचा संघर्ष, इच्छा, लिंगभाव आणि गरिबी या विषयांच्या हाताळणीची प्रशंसा केली. त्या क्षणाचे वर्णन रॉय यांनी समाजमाध्यमांवर “थोडेसे अवास्तव, खूप कृतज्ञता” असे केले, असे त्याच वृत्तात म्हटले आहे.

चित्रपट कसा आहे

महोत्सवाच्या स्वतःच्या सूचीपत्रातील पानावर तपशील दिले आहेत. लव्हर्स इन द ब्लू नाइट १०७ मिनिटांचा आहे, हिंदी म्हणून नोंदवलेला आहे, आणि भारत व अमेरिका यांची निर्मिती आहे. रॉय यांनी तो लिहिला आणि दिग्दर्शित केला. कलाकार नीलिमा शर्मा, प्रीतम पिलानिया, भूषण शिंपी, जतीन सरीन, काजल केशव आणि विनोद सूर्यवंशी आहेत. देबजित सामंत यांनी छायाचित्रण केले, केतुल ठक्कर यांनी संकलन केले, आणि निर्मात्यांत खान अँड कुमार मीडियाचे विकास कुमार, अम्मी मीडियाचे शरीब खान, बिभांशु राय आणि रोमिल मोदी यांचा समावेश आहे. आंतरराष्ट्रीय विक्री पॅरलॅक्स फिल्म्सकडे आहे.

महोत्सवाचा सारांश मुंबईतील चार स्थलांतरितांचे वर्णन करतो, जे त्यांना फार थोडे देणाऱ्या शहरात प्रेम आणि आपलेपणाची भावना शोधत आहेत. पीटीआयच्या वृत्तात भर घातली आहे की पात्रे हिंदी, सिल्हेटी आणि मराठी बोलतात.

महोत्सवाच्या पानावरील दिग्दर्शकाच्या टिपणात रॉय म्हणतात की चित्रपट त्यांच्या स्वतःच्या स्थलांतरित म्हणून असलेल्या अनुभवावर आणि कष्टकरी जीवने शहराच्या लयीत विरघळताना पाहण्यावर आधारित आहे. लहानपणी त्यांनी अमीना नावाच्या शेतमजूर स्त्रीला ती आणि तिचा पती कधीच एकत्र का झोपत नाहीत हे विचारल्याचे आणि त्या स्त्रीच्या शांत उत्तराचेही त्या स्मरण करतात. चित्रपट ती आठवण एका कल्पित मुंबईत नेतो.

आधीचे वर्ष

रॉय यांचा पहिला चित्रपट, सॉन्ग्ज ऑफ फॉरगॉटन ट्रीज, २०२५ मध्ये ८२ व्या महोत्सवातही ओरिझोंतीमध्येच होता, आणि त्या आवृत्तीचे महोत्सवाचे पान त्याला सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शकाचा विजेता म्हणून नोंदवते. ओरिझोंती परीक्षक मंडळाच्या अध्यक्ष ज्युलिया डुकुर्नो यांनी पुरस्कार जाहीर केल्याचे आकाशवाणी न्यूज, ऑल इंडिया रेडिओच्या वृत्तसेवेने, ७ सप्टेंबर २०२५ रोजी सांगितले. महोत्सव ७७ मिनिटांच्या त्या हिंदी चित्रपटाचे वर्णन मुंबईतील दोन स्थलांतरित स्त्रियांची कथा म्हणून करतो, ज्यांची आयुष्ये हळूहळू जोडली जातात. द क्विंट आणि हायऑनफिल्म्स दोघेही रॉय यांचे वर्णन ओरिझोंती स्पर्धेत सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक जिंकणाऱ्या पहिल्या भारतीय म्हणून करतात.

बुसान: एका विभागात दोन भारतीय चित्रपट

३१ वा बुसान आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव ६ ते १५ ऑक्टोबर २०२६ दरम्यान चालला. आऊटलुक इंडियाने २४ ऑगस्ट रोजी, चित्रपटांची यादी जाहीर झाली तेव्हा, वृत्त दिले की बर्ड्स इन द डार्क आणि सेल्वी हे १० देश आणि प्रदेशांतील दिग्दर्शकांच्या व्हिजन-एशिया विभागातील दोन भारतीय चित्रपट होते.

व्हिजन पुरस्कार बुधवार १४ ऑक्टोबर रोजी सिग्निएल बुसान ग्रँड बॉलरूममध्ये प्रदान झाले, असे स्क्रीन डेली सांगते. त्याच्या यादीत सेल्वी ला हायलाईफ व्हिजन पुरस्कार आणि तैपेई फिल्म कमिशन पुरस्कार, आणि बर्ड्स इन द डार्क ला सॉन्गवॉन व्हिजन ऑडियन्स अवॉर्ड फॉर एशिया मिळाला आहे. मंगोलियन चित्रपट झोग्सूल ने चार पारितोषिकांसह रात्रीचे नेतृत्व केले. महोत्सवाच्या स्वतःच्या मुख्य पानावर, २९ ऑक्टोबर २०२६ रोजी तपासले असता, मुख्य बुसान पुरस्कार दिसले पण व्हिजन विजेते नव्हते, म्हणून येथील व्हिजन निकाल स्क्रीन डेलीवर आणि त्याच्याशी जुळणाऱ्या भारतीय व्यापार वृत्तांवर आधारित आहेत.

सेल्वी, एका परिचारिकेची लांब पाळी

सेल्वी हा तमिळ दिग्दर्शक सैलेश रत्नकुमार यांचा पहिला चित्रपट आहे. अंजली पाटील शीर्षक भूमिकेत आहेत, एक स्थलांतरित गृहसेवा परिचारिका जी आपली जिवलग मैत्रीण कोसळल्यानंतर तिची पाळी सांभाळते; हॉलिवूड रिपोर्टर इंडिया चित्रपटाचे वर्णन २४ आणि मग ४८ तासांत उलगडणारा असे करते, ज्याचे विषय स्थलांतर, थकवा आणि न दिसणारे श्रम आहेत. पाटील यांनी तो आपल्या अनाहत फिल्म्स या कंपनीमार्फत निर्माण केला. आऊटलुकच्या वृत्तानुसार रेड सी फंडाने सह-निर्मिती केली, आणि त्याआधी तो २४ व्या हाँगकाँग-एशिया फिल्म फायनान्सिंग फोरममध्ये निर्मितीतील प्रकल्प म्हणून निवडला गेला होता.

तो ९ ऑक्टोबर रोजी हाऊसफुल गर्दीत प्रथम दाखवला गेला, आणि बुसानमधील नंतरचे खेळ पूर्ण विकले गेले, असे आऊटलुक सांगते. विजयांबद्दल विचारले असता रत्नकुमार आऊटलुकला म्हणाले, “आमच्यासारख्या अनेक स्वतंत्र चित्रपटकारांना हे खूप आशा देईल.” चित्रपट पुढे ५० व्या साओ पाउलो आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवात दाखवला जाणार आहे, जिथे तो स्पर्धेत असेल असे हॉलिवूड रिपोर्टर इंडिया आणि आऊटलुक दोघेही म्हणतात. पाटील यांनी आऊटलुकला सांगितले की चमू आरोग्यसेवा कर्मचारी आणि कष्टकरी प्रेक्षकांसाठी भारतभर प्रभाव-प्रदर्शने करण्याची योजना आखत आहे, आणि की “हे प्रभाव-प्रदर्शन आमचा चित्रपट संपूर्ण भारतात नेण्याचा मार्ग देईल.”

बर्ड्स इन द डार्क, कृष्णधवल

बर्ड्स इन द डार्क (पंजाबीत हनेरे दे पंछी) शशांक वालिया यांनी लिहिला, चित्रित केला आणि दिग्दर्शित केला. हा कृष्णधवल चित्रपट शेतकऱ्यांच्या उठावाच्या काळात ग्रामीण पंजाबमध्ये घडतो, आणि त्यातील संवाद पंजाबी, काश्मिरी आणि उर्दूच्या बोलींत आहेत. हॉलिवूड रिपोर्टर इंडिया आणि आऊटलुक कलाकारांची यादी मौली सिंग, सपना दास, हरविंदर औजला, शाहनवाज भट आणि नवदीप बाजवा अशी देतात.

निर्माते टू ब्लॅक स्क्वेअर्ससाठी रीमा कौर, आणि ट्रू स्टोरी फिल्म्ससाठी हंसल मेहता आणि साहिल सैगल हे आहेत. महोत्सवापूर्वी मेहता म्हणाले की बुसानमध्ये निर्माता म्हणून पदार्पण करताना त्यांना अभिमान वाटतो आणि त्यांनी चित्रपटाला “लिंगभाव, श्रम, न्याय आणि प्रेम यांवरील अतिशय चिंतनशील चित्र” म्हटले, असे हॉलिवूड रिपोर्टर इंडिया सांगते. सॉन्गवॉन प्रेक्षक पारितोषिकासोबत १ कोटी कोरियन वॉन रोख रक्कम मिळते, असे आऊटलुक आणि हॉलिवूड रिपोर्टर इंडिया दोघेही म्हणतात. चित्रपटाचे जागतिक प्रथम प्रदर्शन बुसानच्या व्हिजन विभागात झाले.

२९ ऑक्टोबर २०२६ रोजी स्थिती

या लेखासाठी उघडलेल्या पानांत तिन्ही चित्रपटांपैकी कुठल्याही चित्रपटाची भारतातील प्रदर्शन तारीख दिलेली नाही. आऊटलुकने १३ सप्टेंबर रोजी वृत्त दिले की लव्हर्स इन द ब्लू नाइट चे आशियाई प्रथम प्रदर्शन बुसानमध्ये होणार होते, पण वरील बुसान निकालांमध्ये तो चित्रपट नमूद नाही, म्हणून ते प्रदर्शन येथे अपुष्ट आहे. रत्नकुमार आणि पाटील यांनी आऊटलुकला सांगितले की देशांतर्गत प्रदर्शनापूर्वी सेल्वी साठी भारतीय महोत्सवात प्रथम प्रदर्शन मिळवण्याची त्यांची आशा आहे आणि वितरणाबाबत ते अजून विचार करत आहेत, सहा महिन्यांच्या प्रदर्शन कालावधीच्या मनात. राष्ट्रीय पातळीवर, गोंधळ हा ९९ व्या अकादमी पुरस्कारांसाठी भारताची प्रवेशिका आहे, आणि ७२ वे राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार २२ सप्टेंबर २०२६ रोजी प्रदान झाले.